PL EN
PRACA ORYGINALNA
Możliwości i ograniczenia finansowe rozwoju podmiotów ekonomii społecznej w Polsce
 
Więcej
Ukryj
1
Department of Sociology, Warsaw University of Life Sciences, Poland
 
2
Research and Analysis Department, National Development Bank, Poland
 
 
Data nadesłania: 04-04-2025
 
 
Data ostatniej rewizji: 28-07-2025
 
 
Data akceptacji: 19-08-2025
 
 
Data publikacji: 30-06-2026
 
 
Autor do korespondencji
Rafał Boguszewski   

Department of Sociology, Warsaw University of Life Sciences, Poland, Research and Analysis Department, National Development Bank, Poland
 
 
GNPJE 2026;326(2):63-82
 
SŁOWA KLUCZOWE
KODY KLASYFIKACJI JEL
STRESZCZENIE
Sektor ekonomii społecznej w UE obejmuje 2,8 mln podmiotów, zatrudnia 13,6 mln osób i odpowiada za 6–8% PKB. W Polsce w 2021 r. sektor ten obejmował 97,4 tys. podmiotów, odgrywając kluczową rolę w gospodarce narodowej. Aby realizować swoje cele społeczne i ekonomiczne, podmioty te wymagają stabilnego i dostosowanego finansowania. Badania nad mechanizmami finansowania są zatem niezbędne do identyfikacji wyzwań oraz zapewnienia zrównoważonego rozwoju. W niniejszym badaniu obejmującym 549 odpowiedzi ankietowych przeanalizowano możliwości i bariery finansowe, z jakimi mierzą się polskie podmioty ekonomii społecznej (PES). Wyniki wskazują, że choć PES zasadniczo utrzymują stabilność finansową, nadal występują istotne trudności, szczególnie w zakresie pozyskiwania stabilnego finansowania. Działania inwestycyjne i rozwojowe są powszechne, jednak ograniczony dostęp do kapitału, złożone regulacje oraz niedostosowane instrumenty finansowe stanowią znaczące bariery. Wnioski te wpisują się w szerszą europejską dyskusję na temat trwałości finansowej sektora ekonomii społecznej, zwłaszcza w gospodarkach posttransformacyjnych.
REFERENCJE (39)
1.
Andrzejewska, M., Ośka, M., Ponichter-Kolenda, M., Stronkowski, P., Zawistowski, J., Zych, M. [2014], Ocena ex-ante instrumentów finansowych w zakresie wsparcia podmiotów ekonomii społecznej i osób młodych, Fundacja Naukowa Instytut Badań Strukturalnych, Coffey International Development Sp. z o.o, Warszawa.
 
2.
Borzaga C., Galera G., Franchini B., Chiomento S., Nogales R., Carini C. [2020], Social enterprises and their ecosystems in Europe: Comparative synthesis report, European Commission, Publications Office of the European Union, https://europa.eu/!Qq64ny.
 
3.
Defourny J., Nyssens M. [2010], Conceptions of social enterprise and social entrepreneurship in Europe and the United States: Convergences and divergences, Journal of Social Entrepreneurship, 1 (1): 32–53, https://doi.org/10.1080/194206....
 
4.
Departament Ekonomii Społecznej [2024], Propozycje zmian w Ustawie o ekonomii społecznej, https://www.ekonomiaspoleczna.....
 
5.
European Commission [2021, March 1], European action plan for social economy (Roadmap), https://ec.europa.eu/info/law/....
 
6.
Florczak E., Skowron A. [2024], Źródła finansowania przedsiębiorstw społecznych w Polsce w świetle ustawy o ekonomii społecznej, Akademia Zarządzania, 8 (3): 105–120, http://dx.doi.org/10.24427/az-....
 
7.
Fox J. [1991], Regression Diagnostics: An Introductio, Sage Publications, Beverly Hills.
 
8.
Gajewski, M., Kubajek, R., Pietrzak, B., Sochańska-Kawiecka, M., Szczucki, J., Witkowska, J., Bienias, S., Gapski, T., Kasoń, S., Kolczyński, M., Koniewski, M., Stronkowski, P., Trzciński, R. [2020], Badanie potrzeb finansowych i pozafinansowych w sektorze ekonomii społecznej oraz usług społecznych i zdrowotnych, Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, Warszawa.
 
9.
Główny Urząd Statystyczny [2023a, January 26], Podmioty gospodarki społecznej w 2021 r. – wyniki wstępne, https://stat.gov.pl/obszary-te....
 
10.
Główny Urząd Statystyczny [2023b], Zarządzanie i działalność integracyjna podmiotów gospodarki społecznej w 2021 r. GUS, Warszawa–Kraków, https://stat.gov.pl/obszary-te....
 
11.
Główny Urząd Statystyczny [2025, February 20], Organizacje pożytku publicznego w latach 2023 i 2024, https://stat.gov.pl/obszary-te....
 
12.
Gorczyńska M. [2013], Stabilność finansowa a zrównoważony rozwój przedsiębiorstwa, Zarządzanie i Finanse, 2 (2): 99–110, http://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/....
 
13.
Herbst I. [2008], Analiza możliwości finansowania podmiotów ekonomii społecznej w Polsce, Bank DnB NORD Polska SA, https://docisolation-eu.prod.f....
 
14.
Janowski M. [2020], Basic social economy entities and social and economic benefits resulting from their activity, Ekonomia i Prawo, 19 (3): 493–503, https://doi.org/10.12775/EiP.2....
 
15.
Jonek-Kowalska I. [2020], Finansowanie podmiotów ekonomii społecznej a rozwój przedsiębiorczości społecznej w Polsce. Wnioski sprzed kryzysu wywołanego przez COVID-19 i refleksje pokryzysowe, Social Entrepreneurship Review, 2: 78–91, https://doi.org/10.15678/ES.20....
 
16.
Krenz R. [2021], Instrumenty finansowe w ekonomii społecznej wobec kryzysu związanego z pandemią COVID-19, Studia z Polityki Publicznej, 8 (4 (32): 121–138, https://doi.org/10.33119/KSzPP....
 
17.
Krzyminiewska G. [2018], Economic culture in social economy entities: Problems and challenges, in: Grünwald N., Zakrzewsk, M. (eds.), Proceedings of the 5th International Scientific Conference on Modern Economics: 22–29, University of Wismar, Germany, http://www.wneiz.pl/katedry/ma....
 
18.
Majzel A., Byczkowska M., Soboń J. [2021], Wybrane problemy funkcjonowania podmiotów ekonomii społecznej w Polsce, Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego, 35 (2): 134–146, https://doi.org/10.24917/20801....
 
19.
Mikołajczak P., Skikiewicz R., Waligóra A. [2024], Finansowanie przedsiębiorstw społecznych w Polsce w warunkach gospodarki 4.0, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, https://doi.org/10.18559/978-8....
 
20.
Ministerstwo Finansów [2024, Rekordowe ponad 1,9 miliarda złotych dla organizacji pożytku publicznego, https://www.gov.pl/web/finanse....
 
21.
Moroń D. [2018], Udział podmiotów ekonomii społecznej w zamówieniach publicznych, Ekonomia Społeczna, 1: 7–19, https://doi.org/10.15678/ES.20....
 
22.
Moulaert F., Ailenei O. [2005], Social economy, third sector, and solidarity relations: A conceptual synthesis from history to present, Urban Studies, 42 (11): 2037–2053, https://doi.org/10.1080/004209....
 
23.
OECD [2016], Understanding social impact bonds, OECD Local economic and employment development (LEED) Papers, 2016/09, OECD Publishing, Paris, https://www.oecd.org/content/d....
 
24.
OECD [2020a], Regional Strategies for the Social Economy: Examples from France, Spain, Sweden and Poland, OECD Local Economic and Employment Development (LEED) Papers No. 2020/03, OECD Publishing, https://doi.org/10.1787/76995b....
 
25.
OECD [2020b], Social economy and the COVID-19 crisis: current and future roles, OECD Policy Responses to Coronavirus (COVID- 19), OECD Publishing, https://doi.org/10.1787/f904b8....
 
26.
Pawlonka T. [2024, September 22], Koszty wynagrodzeń i koszty pracy w Polsce rosną wyraźnie szybciej niż w całej UE, Bank.pl, https://bank.pl/koszty-wynagro....
 
27.
Podsiad A., Samołyk O., Gop A., Piłat A., Walewski M. [2024], Podmioty ekonomii społecznej na rynku finansowym: potrzeby, wyzwania i plany, Bank Gospodarstwa Krajowego, https://www.bgk.pl/files/publi....
 
28.
Staicu D. [2018], Financial sustainability of social enterprise in Central and Eastern Europe, Proceedings of the 12th International Conference on Business Excellence: 907–917, https://doi.org/10.2478/picbe-....
 
29.
Ustawa z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze.
 
30.
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach.
 
31.
Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach.
 
32.
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
 
33.
Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
 
34.
Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym.
 
35.
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych.
 
36.
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej.
 
37.
Wilkinson C., European Commission: Directorate-General for Employment, Social Affairs and Inclusion [2015], A map of social enterprises and their eco-systems in Europe, Publications Office of the European Union, https://data.europa.eu/doi/10.....
 
38.
Zimnoch A. [2011], Źródła finansowania podmiotów ekonomii społecznej, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 167: 579–588.
 
39.
Zybała A. [2022], The complexity of the social economy as a socio-economic phenomenon, Polityka Społeczna, 1: 2–10, https://doi.org/10.5604/01.300....
 
eISSN:2300-5238
Journals System - logo
Scroll to top