Bieżący numer
Numery archiwalne
O czasopiśmie
Cele i zakres
Wydawca
Kolegium Redakcyjne
Zasady etyczne
Indeksowanie i archiwizacja
Prawa autorskie, licencje i dostęp
Dla autorów
Wytyczne
Opłaty
Procedura recenzowania
Przygotowanie artykułu do publikacji
Korekty i sprostowania
Zasady etyczne
Prawa autorskie, licencje i dostęp
Kontakt
PRACA ORYGINALNA
Metale szlachetne czy waluty? Co działa lepiej jako aktywa zabezpieczające lub aktywa „bezpiecznej przystani” w stosunku do polskiego rynku kapitałowego w czasach podwyższonego ryzyka?
1
Department of Statistical Methods, University of Lodz, Poland
2
Department of International Economics, University of Lodz, Poland
Data nadesłania: 27-02-2025
Data ostatniej rewizji: 26-06-2025
Data akceptacji: 21-07-2025
Data publikacji: 30-06-2026
Autor do korespondencji
GNPJE 2026;326(2):1-21
SŁOWA KLUCZOWE
KODY KLASYFIKACJI JEL
STRESZCZENIE
Celem artykułu jest zbadanie znaczenia metali szlachetnych i walut międzynarodowych w procesie dywersyfikacji portfela inwestycji na polskim rynku kapitałowym jako aktywów zabezpieczających oraz aktywów typu „bezpieczna przystań” w odniesieniu do polskiego rynku akcji i obligacji w okresie 2007–2023. Stosujemy dwa modele statystyczne: wielowymiarowy model stochastycznej zmienności i model regresji ze zmiennymi sztucznymi oraz resztami modelowanymi jako proces GARCH. Nasze badania wykazują, że waluty międzynarodowe w większym stopniu niż metale szlachetne łagodzą ryzyko portfelowe na polskim rynku kapitałowym. Wszystkie analizowane waluty pełnią funkcję aktywów typu hedge, funkcja safe-haven jest zaś obserwowana tylko w odniesieniu do funta brytyjskiego oraz franka szwajcarskiego. Co ciekawe, tylko platyna wykazuje funkcję safe-haven, złoto w największym stopniu stanowi zabezpieczenie dla portfela akcji, a złoto i srebro działają jako aktywa typu hedge i safe-haven wobec portfela obligacji. Metale szlachetne stanowią lepsze aktywa dywersyfikujące portfel dla inwestorów na polskim rynku obligacji, z kolei waluty dla inwestorów na rynku akcji. Wyniki analizy w podziale na kwartały pokazują, że zarówno metale szlachetne, jak i waluty mogą stanowić aktywa typu safe-haven w okresach niestabilności na rynkach finansowych. Jednakże w przypadku niektórych aktywów atrybut bezpiecznej przystani był silniejszy w okresie globalnego kryzysu finansowego niż podczas agresji Rosji na Ukrainę.
REFERENCJE (45)
1.
Arslanalp S., Eichengreen B., Simpson-Bell C. [2023], Gold as international reserves: A barbarous relic no more?, Journal of International Economics, 145, https://doi.org/10.1016/j.jint....
2.
Azimli A. [2022], Degree and structure of return dependence among commodities, energy stocks and international equity markets during the post-COVID-19 period, Resources Policy, 77, https://doi.org/10.1016/j.reso....
3.
Batten J., Ciner C., Lucey B. [2010], The macroeconomic determinants of volatility in precious metals markets, Resources Policy, 35 (2), https://doi.org/10.1016/j.reso....
4.
Baur D. G., Lucey B. M. [2010], Is gold a hedge or a safe-haven? An analysis of stocks, bonds and gold, Financial Review, 45 (2): 217–229, https://doi.org/10.1111/j.1540....
5.
Baur D. G., McDermott T. K. [2010], Is gold a safe haven? international evidence, Journal of Banking and Finance, 34 (8): 1886–1898, https://doi.org/10.1016/j.jban....
6.
Baur D. G., McDermott T. K. [2016], Why is gold a safe haven? Journal of Behavioral and Experimental Finance, 10: 63–71, https://doi.org/10.1016/j.jbef....
7.
Bogołębska J., Feder-Sempach E., Stawasz-Grabowska E. [2019], Reserve currency status as a safe asset determinant. Empirical evidence from main public issuers in the period 2005–2017, Comparative Economic Research. Central and Eastern Europe, 22 (3): 65–81, https://doi.org/10.2478/cer-20....
8.
Bogołębska J., Feder-Sempach E., Stawasz-Grabowska E. [2024], Safe Assets in the Global Economy Supply, Demand and Financial Stability, Routledge, London.
9.
Chen J., Huang Y., Ren X., Qu J. [2022], Time-varying spillovers between trade policy uncertainty and precious metal markets: Evidence from China-US trade conflict, Resources Policy, 76 (C), https://doi.org/10.1016/j.reso....
10.
Chen S. [2024], Monetary Policies in Japan: Structural Challenges and Evolutions from ‘The Lost Decades’ to Post-COVID Dynamics, Advances in Economics Management and Political Sciences, 88, https://doi.org/10.54254/2754-....
11.
Ciner C., Gurdgiev C., Lucey B. M. [2013], Hedges and safe-havens: An examination of stocks, bonds, gold, oil and exchange rates, International Review of Financial Analysis, 29: 202–211, https://doi.org/10.1016/j.irfa....
12.
Coudert V., Guillaumin C., Raymond H. [2014], Looking at the Other Side of Carry Trades: Are There Any Safe Haven Currencies?, Working Papers No. 2014–03, CEPII Research Center.
13.
Drake P. P. [2022], The gold-stock market relationship during COVID-19, Finance Research Letters, 44: 102111, https://doi.org/10.1016/j.frl.....
14.
Feder-Sempach E. [2024], Portfolio Management in Times of Elevated Risk. Safe-Haven and Hedge Assets in CAPM Setting, Journal of Finance and Financial Law, Special Issue 2024: 41–59, https://doi.org/10.18778/2391-.... S1.2024.03.
15.
Feder-Sempach E., Szczepocki P., Bogołębska J. [2024], Global uncertainty and potential shelters: Gold, bitcoin, and currencies as weak and strong safe-havens for main world stock markets, Financial Innovation, 9 (66), https://doi.org/10.1186/s40854....
16.
Feder-Sempach E., Szczepocki P., Bogołębska J. [2025], BRICS currencies as safe havens and hedges: An empirical analysis of their potential for G7 stock markets before and during the COVID-19 pandemic, Economic and Political Studies, 13, https://doi.org/10.1080/209548....
17.
Gençyürek A. G., Ekinci R. [2022], Safe-haven and hedging roles of precious metals for BRICS and Turkey, Borsa Istanbul Review, 23 (2): 297–321, https://doi.org/10.1016/j.bir.....
18.
Global Economic Policy Uncertainty Index, https://www.policyuncertainty.... (accessed on 13.11.2024).
19.
Glosten L. R., Jagannathan R., Runkle D. E. [1993], On the Relation between the Expected Value and the Volatility of the Nominal Excess Return on Stocks, The Journal of Finance, 48(5): 1779-1801, https://doi.org/10.1111/j.1540....
20.
Grisse C., Nitschka T. [2015], On financial risk and the safe haven characteristics of Swiss franc exchange rates, Journal of Empirical Finance, 32: 153–164, https://doi.org/10.1016/j.jemp....
21.
Gustafsson R., Dutta A., Bouri E. [2022], Are energy metals hedges or safe havens for clean energy stock returns?, Energy, 244: 122708, https://doi.org/10.1016/j.ener....
22.
Hossfeld O., MacDonald R. [2015], Carry funding and safe haven currencies: A threshold regression approach, Journal of International Money and Finance, 59: 185–202, https://doi.org/10.1016/j.jimo....
23.
Hosszejni D., Kastner G. [2021], Modeling Univariate and Multivariate Stochastic Volatility in R with stochvol and factorstochvol, Journal of Statistical Software, 100 (12), https://doi.org/10.18637/jss.v....
24.
Jain A., Ghosh S. [2013], Dynamics of global oil prices, exchange rate and precious metal prices in India, Resources Policy, 38 (1), https://doi.org/10.1016/j.reso....
25.
Kastner G., Frühwirth-Schnatter S., Lopes H. F. [2017], Efficient Bayesian Inference for Multivariate Factor Stochastic Volatility Models, Journal of Computational and Graphical Statistics, 26 (4): 905–917, https://doi.org/10.1080/106186....
26.
Korsah D., Mensah L., Osei K. A., Amewu G. [2025], Dynamic connectedness, hedge and safe-haven effects: Cryptocurrencies, precious metals and African stock markets, International Journal of Emerging Markets, 21, https://doi.org/10.1108/ijoem-....
27.
Lei H., Xue M., Liu H., Ye J. [2023], Precious metals as a safe haven for global ESG stocks: Portfolio implications for socially responsible investing, Resources Policy, 80, http://doi.org/10.1016/j.resou....
28.
Lucey B., Li S. [2015], What precious metals act as safe-havens, and when? Some US evidence, Applied Economic Letters, 22 (1): 35–45, https://doi.org/10.1080/135048....
29.
Mensi W., Ali S., Vo X., Kang S. [2022], Multiscale dependence, spillovers, and connectedness between precious metals and currency markets: a hedge and safe-haven analysis, Resources Policy, 77, August, http://doi.org/10.1016/j.resou....
30.
Miłobędzki P. [2017], Are Major Currencies Hedges or Safe-havens for Polish Stocks and Bonds?, in: Contemporary Trends and Challenges in Finance: Proceedings from the 2nd Wrocław International Conference in Finance: 45–55, Springer International Publishing.
31.
Miranda-Pinto J., Pescatori A., Prifti E., Verduzco-Bustos G. [2023], Monetary Policy Transmission Through Commodity Prices, IMF Working Paper WP/23/215, International Monetary Fund.
32.
Mokni K., Al-Shboul M., Assaf A. [2021], Economic policy uncertainty and dynamic spillover among precious metals under market conditions: Does COVID-19 have any effects?, Resources Policy, 74, December, http://doi.org/10.1016/j.resou....
33.
Mujtaba G., Siddique A., Naifar N., Shahzad S. J. H. [2024], Hedge and safe haven role of commodities for the US and Chinese equity markets, International Journal of Finance & Economics, 29 (2): 2381–2414, https://doi.org/10.1002/ijfe.2....
34.
O’Connor F., Lucey B., Batten J., Baur D. [2015], The financial economics of gold – A survey, International Review of Financial Analysis, 41, https://doi.org/10.1016/j.irfa....
35.
Ranaldo A., Söderlind P. [2010], Safe haven currencies, European Finance Review, 14 (3): 385–407, https://doi.org/10.1093/rof/rf....
36.
Rasmus F., Yamamoto Y. [2016], Intra-safe haven currency behavior during the global financial crisis, Journal of International Money and Finance, 66 (C): 49–64.
37.
Rees D. [2023], Commodity prices and the US dollar, BIS Working Papers No. 1083, Bank for International Settlements.
38.
Sato A., Nakata H., Percy J. [2024], Time-variant safe haven currencies, International Review of Economics & Finance, 93: 316–328, https://doi.org/10.1016/j.iref....
39.
Shi Y., Tiwari A. K., Gozgor G., Lu Z. [2020], Correlations among cryptocurrencies: Evidence from multivariate factor stochastic volatility model, Research in International Business and Finance, 53: 101231, https://doi.org/10.1016/j.riba....
40.
Sifat I. [2021], On cryptocurrencies as an independent asset class: Long-horizon and COVID-19 pandemic era decoupling from global sentiments, Finance Research Letters, 43: 102013, https://doi.org/10.1016/j.frl.....
41.
Sikiru A.,Salisu A. [2022], Assessing the hedging potential of gold and other precious metals against uncertainty due to epidemics and pandemics, Quality & Quantity: International Journal of Methodology, 56 (4): 2199–2214, https://doi.org/10.1007/s11135....
42.
Starr M., Tran K. [2007], Determinants of the physical demand for gold: Evidence from panel data, Working Papers 2007–09, American University, Department of Economics.
43.
Stephanie S., Rengasamy D., Nandong J., Brennan B., Juwono F. [2023], Analyzing factors influencing global precious metal markets: A feature selection study, MATEC Web of Conferences 377, 02007, https://doi.org/10.1051/matecc....
44.
Trancoso T., Gomes S. [2023], Beyond the dollar: A global perspective on exchange rate dynamics via currency factors, Finance Research Letters, 58 (A), https://doi.org/10.1016/j.frl.....
45.
Văn L., Bảo N. K. Q. [2022], The relationship between global stock and precious metals under COVID-19 and happiness perspectives, Resources Policy, 77: 102634, https://doi.org/10.1016/j.reso....
Udostępnij
ARTYKUŁ POWIĄZANY
| eISSN: | 2300-5238 |
"Digitalizacja czasopisma Gospodarka Narodowa", sfinansowanego ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę, w ramach umowy nr 555/P-DUN/2018.
© 2006-2026 Journal hosting platform by Bentus
Przetwarzamy dane osobowe zbierane podczas odwiedzania serwisu. Realizacja funkcji pozyskiwania informacji o użytkownikach i ich zachowaniu odbywa się poprzez dobrowolnie wprowadzone w formularzach informacje oraz zapisywanie w urządzeniach końcowych plików cookies (tzw. ciasteczka). Dane, w tym pliki cookies, wykorzystywane są w celu realizacji usług, zapewnienia wygodnego korzystania ze strony oraz w celu monitorowania ruchu zgodnie z Polityką prywatności. Dane są także zbierane i przetwarzane przez narzędzie Google Analytics (więcej).
Możesz zmienić ustawienia cookies w swojej przeglądarce. Ograniczenie stosowania plików cookies w konfiguracji przeglądarki może wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na stronie.
Możesz zmienić ustawienia cookies w swojej przeglądarce. Ograniczenie stosowania plików cookies w konfiguracji przeglądarki może wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na stronie.
