PRACA POGLĄDOWA
Regulacja oparta na ryzyku jako refleksyjna strategia regulacyjna
 
Więcej
Ukryj
1
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Polska
2
Uniwersytet Warszawski, Polska
AUTOR DO KORESPONDENCJI
Przemysław Brzuszczak   

Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Polska
Data nadesłania: 16-12-2019
Data ostatniej rewizji: 10-04-2020
Data akceptacji: 16-07-2020
Data publikacji: 30-09-2020
 
GNPJE 2020;303(3):139–151
 
SŁOWA KLUCZOWE
KODY KLASYFIKACJI JEL
K20
K23
 
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Celem artykułu jest próba przedstawienia założeń koncepcji risk-based regulation, wskazanie w jej obrębie zagadnień wymagających dalszych studiów i wstępnych rozpoznań co do możliwości przełożenia powyższej strategii regulacyjnej na sferę praktyki gospodarczej. Tę ostatnią kwestię można by roboczo sprowadzić do namysłu nad tym, czy regulatorzy i przedsiębiorcy funkcjonujący w kontynentalnym modelu regulacyjnym (opartym przede wszystkim na modelu command and control) są gotowi na wdrożenie koncepcji wywodzących się i realizowanych, bądź co bądź, w anglosaskim kręgu kulturowym (głównie Australia, Kanada, Wielka Brytania). W artykule wskazano uwarunkowania natury organizacyjnej, politycznej, infrastrukturalnej czy wolicjonalnej, jakie powinny być spełnione, by możliwa była implementacja modelu regulacji opartej na ryzyku (risk-based-regulation) – jednej z trzech strategii refleksyjnych wyróżnianych w piśmiennictwie. Refleksyjne reżimy regulacyjne sprawdzają się bowiem w państwach, w których regulatorzy cieszą się znaczną autonomią, niezależnością, a ich kadry składają się z profesjonalistów odrzucających „urzędniczą rutynę”. Owa refleksyjność strategii regulacyjnych zasadza się natomiast na zarządzaniu ryzykiem, a nie na zapewnieniu zgodności z przepisami (compliance), co jest charakterystyczne dla modelu kontynentalnego.
 
REFERENCJE (49)
1.
Alexander K., Dhumale R., Eatwell J. [2006], Global Governance of Financial Systems. The International Regulation of Systemic Risk, Oxford University Press, Oxford.
 
2.
Ayres I., Braithwaite J. [1992], Responsive Regulation, Oxford University Press, New York – Oxford.
 
3.
Baldwin R., Black J. [2007], Really Responsive Regulation, Law Society Economic Working Papers: 15.
 
4.
Baldwin R., Black J. [2010], Really Responsive Risk-Based Regulation, Law & Policy, 32 (2): 181–213.
 
5.
Baldwin R., Black J. [2012], When Risk-based Regulation Aims Low. Approaches and Challenges, Regulation & Governance, 6.
 
6.
Baldwin R., Black J. [2016], Driving Priorities in Risk-based Regulation. What’s the Problem?, Journal of Law and Society, 43 (4): 565–595.
 
7.
Baldwin R., Cave M., Lodge M. [2012], Understanding Regulation. Theory, Strategy, and Practice, Oxford University Press, Oxford.
 
8.
Bartle I. [2008], Risk-based Regulation and Better Regulation in the UK. Towards what Models of Risk Regulation, http://www.regulation.upf.edu/ [dostęp: styczeń 2019].
 
9.
Bartle I., Vass P. [2008], Risk and the Regulatory State. A Better Regulation Perspective, University of Bath, Bath.
 
10.
Barzelay M. [2002], New Public Management. Improving Research and Policy Dialogue, University of California Press, Berkeley.
 
11.
Beck U. [1997], Was ist Globalisierung?, Suhrkamp, Frankfurt am Main.
 
12.
Beck U. [2003], Risikogesellschaftt. Auf dem Weg in eine andere Moderne, Suhrkamp, Frankfurt am Main.
 
13.
Beck U. [2012], Społeczeństwo światowego ryzyka. W poszukiwaniu utraconego bezpieczeństwa, tłum. B. Baran, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
 
14.
Beck U., Giddens A., Lash S. [2009], Modernizacja refleksyjna. Polityka, tradycja i estetyka w porządku społecznym nowoczesności, tłum. J. Konieczny, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
 
15.
Black J. [2004], The Development of Risk Based Regulation in Financial Services. Canada, the UK, and Australia. A Research Report, ESRC Centre for the Analysis of Risk and Regulation London School of Economics and Political Science, London.
 
16.
Black J. [2005], The Emergence of Risk-Based Regulation and the New Public Risk Management in the United Kingdom, Public Law, 3: 510–546.
 
17.
Black J. [2010], Risk-based Regulation. Choices, Practices, and Lessons Being Learnt, w: Risk and Regulatory Policy. Improving the Governance of Risk, OECD Publishing, Paris: 185–224.
 
18.
Braithwaite J. [2003], Meta Risk Management and Responsive Regulation for Tax System Integrity, Law & Policy, 25 (1): 1–16.
 
19.
Braithwaite J. [2011], The Essence of Responsive Regulation, UBC Law Review, 44 (1): 475–520.
 
20.
Christensen T., Laegreid P. (eds.) [2003], New Public Management. The Transformation of Ideas and Practice, Ashgate, Aldershot.
 
21.
Czarny B. [2004], Pozytywizm i falsyfikacjonizm a sądy wartościujące w ekonomii, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa.
 
22.
Czarny B. [2007], Metodologiczne osobliwości ekonomii, Bank i Kredyt, lipiec.
 
23.
Czarny B. [2010], Pozytywizm a sądy wartościujące w ekonomii, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa.
 
24.
Czarny B. [2013], Co to znaczy w ekonomii „sąd wartościujący” i „ekonomia wolna od sądów wartościujących”?, Studia Ekonomiczne, 1.
 
25.
Durkheim É. [2011], Zasady metody socjologicznej, tłum. J. Szacki, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa: 42–77.
 
26.
Durkheim É. [2014], Sądy wartościujące i sądy o rzeczywistości, Spis Rzeczy, 1: 13–23.
 
27.
Giddens A. [2008], Konsekwencje nowoczesności, tłum. E. Klekot, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
 
28.
Grabosky P. [2017], Meta-regulation, w: P. Drahos (ed.), Regulatory Theory. Foundations and Applications, ANU Press, Canberra: 149–163.
 
29.
Habermas J. [2005], Faktyczność i obowiązywanie. Teoria dyskursu wobec zagadnień prawa i demokratycznego państwa prawnego, tłum. A. Romaniuk, R. Marszałek, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
 
30.
Hampton P. [2005], Reducing Administrative Burdens. Effective Inspection and Enforcement, HM Treasury, London.
 
31.
Hood C., Rothstein H., Baldwin R. [2001], The Government of Risk. Understanding Risk Regulation Regimes, Oxford University Press, Oxford.
 
32.
Huntington S. P. [1991], The Third Wave. Democratization in the Late Twentieth Century, University of Oklahoma Press, Norman.
 
33.
Hutter B. M. [2005], The Attractions of Risk-based Regulation. Accounting for the Emergence of Risk Ideas in Regulation, Centre for Analysis of Risk and Regulation at the London School of Economics and Political Science, London.
 
34.
Kasiewicz S. [2015], Ryzyko regulacyjne w koncepcji Risk-based Regulation (RbR), Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, 49 (4): 195–203.
 
35.
Kasiewicz S. [2016], Teoria i praktyka zarządzania ryzykiem regulacyjnym w sektorze finansowym, Fundacja Warszawski Instytut Bankowości, Warszawa.
 
36.
Kmieciak Z. [2009], Niezależne organy regulacyjne (aspekt prawnoporównawczy), w: J. Boć, A. Chajbowicz (red.), Nowe problemy badawcze w teorii prawa administracyjnego, Kolonia Limited, Wrocław: 15–24.
 
37.
Komisja Europejska (KE) [2009], Commission Impact Assessment Guidelines, https://ec.europa.eu/ [dostęp: luty 2019].
 
38.
Komisja Europejska (KE) [2017], Better Regulation. Why and how, https://ec.europa.eu/ [dostęp: luty 2019].
 
39.
Mythen G. [2004], Ulrich Beck. A Critical Introduction to the Risk Society, Pluto Press, London.
 
40.
Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) [2012], Recommendation of the Council on Regulatory Policy and Governance, http://www.oecd.org/ [dostęp: luty 2019].
 
41.
Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) [2018], Regulatory Policy, http://www.oecd.org/ [dostęp: luty 2019].
 
42.
Pichlak M. [2019], Społeczna refleksyjność prawa, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
 
43.
Rothstein H., Huber M., Gaskell G. [2006], A Theory of Risk Colonization. The Spiralling Regulatory Logics of Societal and Institutional Risk, Economy and Society, 35 (1): 91–112.
 
44.
Sajo A. [2009], The Judicialized Handling of Global Risk, https://www.researchgate.net/ [dostęp: grudzień 2018]: 85–87.
 
45.
Simon F. C. [2017], Meta-Regulation in Practice. Beyond Normative Views of Morality and Rationality, Routledge, Abingdon.
 
46.
Stankiewicz P. [2008], W świecie ryzyka. Niekończąca się opowieść Ulricha Becka, Studia Socjologiczne, 190 (3): 117–134.
 
47.
Sześciło D. (red.) [2014], Administracja i zarządzanie publiczne. Nauka o współczesnej administracji, Stowarzyszenie Absolwentów Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.
 
48.
Szpringer W., Rogowski W. [2007], Problemy metodologiczne oceny skutków regulacji w Polsce – czy powstają nowe perspektywy ekonomicznej analizy prawa?, w: W. Szpringer, W. Rogowski (red.), Ocena skutków regulacji, C. H. Beck, Warszawa: 3–18.
 
49.
Zawadzka P. [2017], Modele nadzoru rynku finansowego. Aspekty prawne, CeDeWu, Warszawa.
 
eISSN:2300-5238
ISSN:0867-0005